Veiligheidsregels op orde. En het goede gesprek? | Een blog van Fieke Horsten
Op 5 oktober start de Week van de Veiligheid. Een mooi moment om stil te staan bij een onderwerp dat binnen de waterschappen iedere dag relevant is: hoe zorgen we ervoor dat mensen gezond en veilig hun werk kunnen doen?
Inmiddels ben ik bijna acht jaar actief voor de sector waterschappen. Ik zie hoeveel kennis, betrokkenheid en vakmanschap er aanwezig is. Maar ook dat gezond en veilig werken blijvende aandacht en prioriteit vraagt – juist van leidinggevenden en management. En dat we daarover met elkaar in gesprek moeten blijven.
Het werk binnen een waterschap is divers: van afvalwater, gevaarlijke stoffen en besloten ruimten tot onderhoud, alleen werken en contact met inwoners. Daarnaast hebben we te maken met werkdruk, mentale belasting en ongewenst gedrag.
Voor al die risico’s hebben we regels en procedures. En gelukkig maar. Maar is dat genoeg?
Op papier kan alles kloppen
Binnen A&O Waterschappen ontwikkelen we samen met de sector arbocatalogi en bieden we een sectorspecifieke RI&E. Daarmee brengen waterschappen risico’s in kaart en maken we afspraken over hoe we deze beheersen.
Die basis is belangrijk. Maar het werk vindt niet plaats in een protocol, arbocatalogus of RI&E. Het werk gebeurt iedere dag in de praktijk. En daar zijn vakmanschap en het goede gesprek nodig.
Veilig werken doen we samen
Vakmensen kennen hun werk en zien wanneer iets anders loopt dan verwacht. Juist dan hebben we elkaar nodig. Helpen we elkaar als we een risico zien? Stellen we een vraag als we twijfelen? Spreken we elkaar aan als iets onveilig gaat? En durven we te zeggen dat een afspraak in de praktijk niet werkt?
Dat vraagt vakmanschap, openheid en vertrouwen. Elkaar aanspreken is geen controle, maar een manier om voor elkaar te zorgen en samen veilig te werken.
Ook wat je niet direct ziet
Bij gezond en veilig werken denken we al snel aan fysieke en technische risico’s. Maar er is ook een minder zichtbare kant: psychosociale arbeidsbelasting en mentale gezondheid. Denk aan werkdruk, stress, agressie en ongewenst gedrag.
Ook hier zijn afspraken nodig, maar juist hier maakt het goede gesprek het verschil. Zien we het als een collega niet lekker in zijn vel zit? Durven we te vragen hoe het écht gaat? En kunnen we aangeven wanneer de druk te hoog wordt?
Gezond en veilig werken vraagt niet alleen om elkaar aanspreken als iets onveilig is, maar ook om aandacht hebben voor elkaar
Het thema van de Week van de Veiligheid – het voorkomen van agressie en geweld – brengt die kanten mooi bij elkaar. Regels zijn belangrijk, maar geen situatie verloopt precies volgens een protocol. Daar komen regels, gedrag, aandacht voor elkaar en vakmanschap samen.
Daarom vind ik de samenwerking binnen het platform Gezond en Veilig Werken zo waardevol: we delen ervaringen, leren van elkaar en brengen praktijkkennis samen.
Wat ik na bijna acht jaar vooral zie, is dat gezond en veilig werken niet alleen iets is van regels of arboprofessionals. Het vraagt prioriteit van management en leidinggevenden én oog voor de mensen die het werk iedere dag doen. Ruimte om het gesprek te voeren, signalen serieus te nemen en soms simpelweg te vragen: hoe gaat het echt met je?
Gezond en veilig werken doen we samen.
Meer over Fieke Horsten
Fieke Horsten is programmamanager bij A&O Waterschappen. Zij coördineert het platform gezond en veilig werken en begeleidt werkgroepen die zich bezighouden met ontwikkeling van arbocatalogi.
Wil je reageren op dit blog? Stuur dan een e-mail naar info@aenowaterschappen.nl